Między Słowami

Sofia Coppola zaczęła pisać scenariusz po powrocie z podróży promującej swój pierwszy film 'California' (The Virgin Suicides), podczas której mieszkała w hotelu Park Hyatt Tokyo i zafascynowała się nastrojem tego miejsca.

Reżyserka nie pisała scenariusza w tradycyjnej formie, lecz tworzyła krótkie akapity oparte na jej wrażeniach z Tokio, a scenariusz liczył ostatecznie tylko 75 stron i powstawał pół roku.

Inspiracją dla postaci Charlotte była m.in. bohaterka Franny Glass z opowiadania J.D. Salingera 'Franny i Zooey', a napięcia w małżeństwie Charlotte i Johna czerpały z własnego związku Coppoli z ówczesnym mężem Spikiem Jonze.

Sofia Coppola od początku pisała rolę Boba z myślą o Billu Murrayu i przez wiele miesięcy, a nawet do roku, próbowała go namówić do udziału, wysyłając mu wiadomości i listy, choć Murray słynął z bycia trudno dostępnym odludkiem.

Murray zgodził się zagrać rolę dopiero po spotkaniu w restauracji, ale nigdy nie podpisał formalnego kontraktu, przez co Coppola do ostatniej chwili nie miała pewności, czy aktor pojawi się na planie w Tokio, mimo że wydała już milion dolarów z czteromilionowego budżetu.

Coppola zaproponowała rolę Charlotte 17-letniej wówczas Scarlett Johansson bez przesłuchania, pamiętając ją z filmu 'Manny & Lo', mimo początkowych obaw, że aktorka może być zbyt młoda do zagrania postaci po dwudziestce.

Zdjęcia trwały tylko 27 dni, zaczynając się 29 września 2002 roku, i były kręcone sześć dni w tygodniu bez oficjalnych zezwoleń, z małą ekipą i minimalnym sprzętem w stylu 'run-and-gun'.

Scenariusz był bardzo skąpy, dlatego Coppola pozwalała na dużą improwizację, zwłaszcza Billowi Murrayowi - przykładem jest scena sesji zdjęciowej dla reklamy whisky Suntory, gdzie fotograf szeptem powtarzał podsuwane przez reżyserkę imiona, np. 'Roger Moore', a Murray reagował spontanicznie.

Współpraca z lokalną ekipą japońską była utrudniona przez barierę językową i różnice kulturowe - przy jednym z ujęć w restauracji, które trwało 10-15 minut dłużej niż planowano, właściciel poczuł się urażony, odłączył oświetlenie ekipie, a japoński kierownik lokacji zrezygnował z pracy.

Wiele scen kręcono bez pozwoleń w miejscach publicznych, takich jak Shibuya Crossing czy stacje metra, wykorzystując przypadkowych przechodniów jako statystów, a w hotelu Park Hyatt można było filmować w częściach wspólnych dopiero po 1-2 w nocy.

Finałowy szept Boba do ucha Charlotte nie był zapisany w scenariuszu - Murray zaimprowizował go na planie, a słowa są celowo niezrozumiałe; Coppola rozważała dograć ścieżkę dźwiękową, ale ostatecznie zdecydowała, że treść powinna pozostać tajemnicą między bohaterami.

Operator obrazu Lance Acord kręcił sceny nocne i we wnętrzach hotelu niemal wyłącznie przy dostępnym świetle naturalnym, prześwietlając materiał filmowy o dwie przysłony mniej niż standardowo, co budziło obawy japońskich elektryków przyzwyczajonych do sztucznego doświetlania planu.

Muzykę do filmu współtworzył Kevin Shields, lider zespołu My Bloody Valentine, który spędził dwa miesiące w Londynie nagrywając utwory inspirowane scenariuszem i materiałami z planu, mimo że wcześniej od lat nie wydawał nowej muzyki.

Pomysł na kampanię reklamową whisky Suntory z udziałem Boba Harrisa zainspirowała prawdziwa reklama tej marki nakręcona w latach 70. przez reżysera Akirę Kurosawę, a inspiracji dostarczył też ojciec Sofii Coppoli, Francis Ford Coppola.

Film wywołał kontrowersje i oskarżenia o rasizm oraz orientalizm w przedstawianiu Japończyków, co doprowadziło do zorganizowanej kampanii bojkotu i petycji wystosowanej przez organizację Azjatycko-Amerykańską przed 76. ceremonią wręczenia Oscarów.